Phân tích giá trị nghệ thuật thể phú qua tác phẩm Phú sông Bạch Đằng

Bài văn mẫu Phân tích trị giá nghệ thuật thể phú qua tác phẩm Phú sông Bạch Đằng dưới đây nhằm giúp các em thấy được nghệ thuật rực rỡ của tác giả Trương Hán Siêu. Kế bên ấy, bài văn mẫu này còn giúp các em trau dồi thêm vốn từ phong phú cho bản thân. Mời các em cùng tham khảo nhé! Ngoài ra, để làm phong phú thêm tri thức cho bản thân, các em có thể tham khảo thêm bài giảng Phú sông Bạch Đằng.

1. Lược đồ tóm lược gợi ý

2. Dàn bài cụ thể

a. Mở bài:

– Giới thiệu nói chung về thể phú: Là thể văn cổ của Trung Quốc được nhập khẩu vào Việt Nam từ sớm, tới thời Trần phát triển thành bình thường

– Khái quát địa điểm của tác phẩm: Bạch Đằng Giang phú là đỉnh cao nghệ thuật của thể phú trong văn chương trung đại Việt Nam

b. Thân bài:

* Đặc biệt nghệ thuật của thể phú

– Là 1 thể văn có vần hoặc xen lẫn văn vần và văn xuôi

– Dùng để tả cảnh vật, phong tục, kể sự việc, bàn chuyện đời.

– Bố cục gồm 4 đoạn: đoạn mở, đoạn giảng giải, đoạn bình luận, đoạn kết.

– Phú cổ thể: Không nhất quyết có đối, cuối bài được kết lại bằng thơ.

* Sự trình bày những trị giá nghệ thuật của thể phú qua tác phẩm “Bạch Đằng giang phú.

– Về cấu tứ: Dễ ợt, chặt chẽ theo lối kể chuyện chủ – khách điển hình của thể loại phú.

  • Ban đầu là lời dẫn chuyện của tác giả để dẫn dắt ta đi theo hành trình du lãm của khách và rốt cục ngừng chân tại sông Bạch Đằng, khách nói về những điều mình quan sát, nghĩ suy về con sông.
  • Tại đây khách gặp các vị cố lão, được họ kể về những chiến công hiển hách trên dòng Bạch Đằng thuở xưa.
  • Hai bên cùng chuyện trò và bình luận về những chiến công.

– Bố cục mang đặc biệt điển hình của bài phú cổ thể gồm 4 phần:

  • Khởi đầu: Xúc cảm của đối tượng Khách trước sông Bạch Đằng
  • Gicửa ải thích: Những chiến công hiển hách trên sông Bạch Đằng qua lời kể của các cố lão.
  • Bình luận: Nhận xét, bình chọn của ông cha về những chiến công
  • Kết: Suy ngẫm về sự hưng phế của non sông.

– Vẻ ngoài câu văn

+ Có sự đan xen nhiều chủng loại, cởi mở giữa lời văn của người dẫn chuyện, lời nói của Khách, lời kể của các cố lão. Khi thì luân phiên lượt lời uyển chuyển, khi lại đan xen lời của các đối tượng.

+ Sử dụng các câu văn xen lẫn văn vần và văn xuôi nhiều chủng loại, sinh động

  • “Cửu Giang Ngũ Hồ, Tam Ngô, Bách Việt/Nơi có người đi đâu nhưng mà chẳng biết”
  • “Qua cửa Đại Than ngược bến Đông Triều/Tới sông Bạch Đằng thuyền bơi 1 chiều”….

– Ngôn ngữ:

  • Ngôn ngữ thiên nhiên ko phô trương sáo rỗng nhưng mà rất chân thực.
  • Khách mô tả về con sông Bạch Đằng ko bằng những tiếng nói sáo mòn nhưng mà bằng những hình ảnh chi tiết, chân thực để nói về những nét vẽ chi tiết của dòng sông: hùng vĩ, thơ mộng mà hiu quạnh, hoang lạnh
  • Các cố lão kể về những chiến công mà ko bị gò vào những tiếng nói đao mập búa béo nhưng mà vẫn trình bày được những chiến công hào hùng, oanh liệt
  • Ngôn ngữ long trọng, gợi sự nghiêm trang

– Xây dựng các hình tượng nghệ thuật lạ mắt

  • Hình tượng con sông Bạch Đằng vừa mang vẻ đẹp của tự nhiên, tạo vật vừa là chứng nhân của lịch sử.
  • Hình tượng “khách”: Khách trong thể phú thường mang tính ước lệ khuôn thức, cứng nhắc, mà qua cách xây dựng của Trương Hán Siêu, hình tượng khách hiện lên nhiều chủng loại, sinh động vừa hào phóng, tự do, yêu vẻ đẹp hùng vĩ thơ mộng của đất nước, thương tiếc, xót xa cho cảnh hoang tàn, đổ nát, kiêu hãnh về những chiến công lịch sử, yêu tự nhiên, yêu non sông.
  • Hình tượng các cố lão: Trọng tình, hiếu khách, yêu và kiêu hãnh thâm thúy về những chiến công của dân tộc, biết bình chọn và nhìn nhận đúng mực về lịch sử

c. Kết bài:

– Khái quát lại những trị giá nghệ thuật của thể phú qua tác phẩm Phú sông Bạch Đằng.

– Khẳng định địa điểm của tác phẩm: Sau Phú sông Bạch Đằng cũng còn nhiều tác phẩm viết theo thể phú khác mà chưa có tác phẩm nào vượt qua được bài phú của Trương Hán Siêu.

3. Bài văn mẫu

Đề bài: Phân tích trị giá nghệ thuật thể phú qua tác phẩm Phú sông Bạch Đằng của tác giả Trương Hán Siêu dưới dạng 1 bài văn ngắn.

GỢI Ý LÀM BÀI

3.1. Bài văn mẫu số 1

Chế Lan Viên đã từng viết: Trăm con sông đều muốn hóa Bạch Đằng, để nhấn mạnh khẳng định ý nghĩa trị giá của sông Bạch Đằng với lịch sử dân tộc. Sông Bạch Đằng đã khơi nguồn cảm hứng sáng tác của biết bao lứa tuổi nhà thơ như: Nguyễn Trãi, Nguyễn Mộng Tuân,… và chẳng thể ko nói đến Trương Hán Siêu với Bạch Đằng giang phú – bài phú mẫu mực về nghệ thuật của thể phú.

Nét nghệ thuật rực rỡ trước nhất là Bài phú sông Bạch Đằng được tuân theo lối cổ thể, điệu phú này thường có lối kết cấu đối đáp: chủ – khách, làm cho câu chuyện thêm phần lôi cuốn, sinh động. Nhân vật khách có thể là sự phân thân của chính tác giả và đối tượng số đông là các cố lão địa phương sống ở ven sông Bạch Đằng nhưng mà đối tượng khách gặp trên đường vãn cảnh, mà đây cũng có thể hiểu đối tượng cố lão chỉ mang thuộc tính hư cấu, là tâm tình tình cảm của tác giả trình bày thành đối tượng trữ tình. Do vậy, dưới bề ngoài hội thoại giữa khách và các cố lão địa phương, bài phú đã trình bày xúc cảm say sưa, những chiêm nghiệm, nghĩ suy về non sông, về dân tộc.

Phần 1 nổi trội là hình tượng đối tượng khách với tư thế thung dung, hào phóng, mang trong mình hoài bão béo lao:

Nơi có người đi, đâu nhưng mà chẳng biết

Đầm Vân Mộng chứa vài trăm trong dạ cũng nhiều,

Nhưng mà tráng chí 4 phương vẫn còn khẩn thiết.

Cái tráng chí 4 phương của tác giả chính là được đi du lãm sơn thủy 4 phương, bởi thế, hàng loạt địa danh trong nước cũng như nước ngoài đã được tác giả liệt kê: Cửu Giang, Ngũ Hồ, Tam Ngô, Bách Việt,… Đặc thù quang cảnh sông Bạch Đằng đã khiến đối tượng khách bùi ngùi, tiếc nuối, đứng lặng giờ lâu trong sự suy tưởng. Trong bối cảnh ấy các vị cố lão hiện ra bằng thái độ đon đả, hiếu khách kể với đối tượng khách biết bao chiến tích oanh liệt, hào hùng trên sông Bạch Đằng: Đây là nơi chiến địa buổi Trùng Hưng nhì thánh bắt Ô Mã/ Cũng là bãi đất xưa, thuở trước Ngô chúa phá Hoằng Thao, với khí thế hào hùng, oanh liệt của quần chúng ta, cuộc chiến diễn ra cực kỳ gay cấn, quyết liệt mà rốt cục thắng lợi đã thuộc về chính nghĩa, hung đồ hết lối, vết nhục còn mãi tới muôn thuở: Tới bây giờ nước sông tuy chảy hoài/ Nhưng mà nhục kẻ thù khôn rửa nổi. Tác phẩm xong xuôi là lời khẳng định vai trò mập béo của con người đối với sự nghiệp dựng nước và giữ nước. Đặc thù 2 câu cuối của tác phẩm: Giặc tan muôn đời thăng bình/ Bởi đâu đất hiểm cốt mình đức cao, khách và các bị cố lão vừa biện luận, vừa khẳng định chân lí giữa địa linh và anh tài thì nhân tố con người là quan trọng nhất. Câu ca xong xuôi bài thơ đã nêu cao vai trò, địa điểm của con người, vừa mang niềm kiêu hãnh dân tộc, vừa trình bày tư tưởng nhân bản cao đẹp. Với lối phú cổ thể, đối đáp khách và các vị cố lão, Trương Hán Siêu đã khiến cho bài phú của mình thêm sinh động, lôi cuốn, làm cho cái nhìn về dòng sông Bạch Đằng lịch sử được bao quát và khách quan hơn trong sự phản ảnh của 2 nhân vật chủ và khách.

Ngoài ra cũng chẳng thể không tính tới sự đóng góp của giọng điệu, tiết tấu đối với sự thành công việc phẩm. Bài phú sử dụng lối văn biền ngẫu với những câu văn dài ngắn, đan xen nhau cực kỳ cởi mở, điều này làm cho bài văn phát triển thành giàu nhịp độ, tiết tấu phát triển thành cởi mở hơn. Trong phần mở màn tác phẩm, nhịp độ thơ nhanh, mà vẫn cực kỳ ăn nhịp vừa diễn đạt được cái hùng tâm tráng trí 4 phương của đối tượng khách lúc đi du lãm sơn thủy 4 phương mà cùng lúc cũng lại thấy được vẻ đẹp nên thơ của quang cảnh. Nhưng ngay đoạn sau ấy giọng thơ trầm xuống, nhịp độ chậm để đứng lặng giờ lâu trước quang cảnh: Sông chìm giáo gãy, gò đầy xương khô/ Buồn vì cảnh thảm, đứng lặng giờ lâu/ Thương nỗi người hùng đâu vắng tá/ Tiếc thay vết tích luống còn lưu. Với đoạn thuật lại chiến công của dân tộc lời thơ cô đọng, hàm súc mà vẫn diễn đạt đầy đủ ko khí cuộc chiến sinh động: Ánh nhật nguyệt chừ phải mờ/ Bầu trời đất chừ sắp đổi.

Ở đây lời văn ko còn ăn nhịp như đoạn thơ trên nhưng mà có sự đan xen những câu văn dài ngắn không giống nhau, diễn đạt được ko khí hào hùng, căng thẳng của trận chiến, cùng lúc trình bày tâm cảnh của tác giả. Đoạn văn kết bài giọng văn phát triển thành trầm lặng, thâm thúy giám định về 3 nguyên do làm nên thắng lợi của dân tộc: địa lợi – đất hiểm; Nhân hòa – thiên tài giữa cuộc điện an; thiên thời – được trời ủng hộ và nhấn mạnh vào nhân tố con người hình thành sự thành công cho trận đánh.

Trương Hán Siêu là 1 người có học thức thông thái, từng giữ nhiều chức phận quan trọng trong triều đình và có nhiều đóng góp béo cho 2 cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông. Những tác phẩm của ông thường biểu lộ tình yêu quê hương, niềm kiêu hãnh dân tộc. “Phú sông Bạch Đằng” là 1 tác phẩm như thế.

3.2. Bài văn mẫu số 2

Nét nghệ thuật rực rỡ trước nhất là Bài phú sông Bạch Đằng được tuân theo lối cổ thể, điệu phú này thường có lối kết cấu đối đáp: chủ – khách, làm cho câu chuyện thêm phần lôi cuốn, sinh động. Nhân vật khách có thể là sự phân thân của chính tác giả và đối tượng số đông là các cố lão địa phương sống ở ven sông Bạch Đằng nhưng mà đối tượng khách gặp trên đường vãn cảnh, mà đây cũng có thể hiểu đối tượng cố lão chỉ mang thuộc tính hư cấu, là tâm tình tình cảm của tác giả trình bày thành đối tượng trữ tình. Do vậy, dưới bề ngoài hội thoại giữa khách và các cố lão địa phương, bài phú đã trình bày xúc cảm say sưa, những chiêm nghiệm, nghĩ suy về non sông, về dân tộc.

Qua bài phú này, Trương Hán Siêu ngợi ca sông Bạch Đằng hùng vĩ, dòng sông lịch sử đã gắn liền với tăm tiếng bao người hùng, với bao chiến công oanh liệt của quần chúng ta trong sự nghiệp chống xâm chiếm. Nhà thơ khẳng định: Sông núi hiểm trở, nhiều thiên tài tuấn kiệt đã hình thành truyền thống quả cảm.

Trương Hán Siêu mô tả dòng sông Bạch Đằng bằng những đường nét, màu sắc gợi cảm. Những ẩn dụ và liên tưởng mới về dòng sông lịch sử hùng vĩ được mô tả qua những cặp câu song quan và tứ tự tuyệt đẹp. Mấy chục 5 sau trận đại thắng trên sông Bạch Đằng(1288) thi sĩ tới thăm dòng sông bi cảm xúc động.

Cái tráng chí 4 phương của tác giả chính là được đi du lãm sơn thủy 4 phương, bởi thế, hàng loạt địa danh trong nước cũng như nước ngoài đã được tác giả liệt kê: Cửu Giang, Ngũ Hồ, Tam Ngô, Bách Việt,… Đặc thù quang cảnh sông Bạch Đằng đã khiến đối tượng khách bùi ngùi, tiếc nuối, đứng lặng giờ lâu trong sự suy tưởng. Trong bối cảnh ấy các vị cố lão hiện ra bằng thái độ đon đả, hiếu khách kể với đối tượng khách biết bao chiến tích oanh liệt, hào hùng trên sông Bạch Đằng: Đây là nơi chiến địa buổi Trùng Hưng nhì thánh bắt Ô Mã/ Cũng là bãi đất xưa, thuở trước Ngô chúa phá Hoằng Thao, với khí thế hào hùng, oanh liệt của quần chúng ta, cuộc chiến diễn ra cực kỳ gay cấn, quyết liệt mà rốt cục thắng lợi đã thuộc về chính nghĩa, hung đồ hết lối, vết nhục còn mãi tới muôn thuở: Tới bây giờ nước sông tuy chảy hoài/ Nhưng mà nhục kẻ thù khôn rửa nổi. Tác phẩm xong xuôi là lời khẳng định vai trò mập béo của con người đối với sự nghiệp dựng nước và giữ nước.

Đặc thù 2 câu cuối của tác phẩm: Giặc tan muôn đời thăng bình/ Bởi đâu đất hiểm cốt mình đức cao, khách và các bị cố lão vừa biện luận, vừa khẳng định chân lí giữa địa linh và anh tài thì nhân tố con người là quan trọng nhất. Câu ca xong xuôi bài thơ đã nêu cao vai trò, địa điểm của con người, vừa mang niềm kiêu hãnh dân tộc, vừa trình bày tư tưởng nhân bản cao đẹp. Với lối phú cổ thể, đối đáp khách và các vị cố lão, Trương Hán Siêu đã khiến cho bài phú của mình thêm sinh động, lôi cuốn, làm cho cái nhìn về dòng sông Bạch Đằng lịch sử được bao quát và khách quan hơn trong sự phản ảnh của 2 nhân vật chủ và khách.

Âm hưởng của những câu văn ko còn là phất phới hào khí, chan chứa tráng chí nữa nhưng mà trầm lại, lắng xuống đầy bâng khuâng. Có nhẽ trước sông Bạch Đằng 1 tâm hồn hào phóng như khách cũng bổi hổi về dĩ vãng oanh liệt của ông cha. Qua hình tượng đối tượng “khách” được tác giả thổi hồn biến thành chân dung cực kỳ sinh động, ta có thể thấy được cái “tôi” của tác giả – 1 hồn thơ hào phóng, trác biệt, 1 kẻ sĩ nặng lòng ưu hoài về lịch sử dân tộc.

Phú sông Bạch Đằng là bài thơ có kết cấu dễ ợt nhưng mà cực kỳ lôi cuốn, bố cục chặt chẽ, lối văn cởi mở lúc hào hùng, sảng khoái lúc trầm lắng, khẩn thiết. Ngôn ngữ sử dụng cởi mở, hình ảnh kì vĩ, hào hùng, mà cũng cực kỳ lắng đọng, gợi cảm. Những nhân tố nghệ thuật liên kết với nội dung đã hình thành sự thành công cho tác phẩm.

—–Mod Ngữ văn biên soạn và tổng hợp—–

.


Thông tin thêm về Phân tích giá trị nghệ thuật thể phú qua tác phẩm Phú sông Bạch Đằng

Bài văn mẫu Phân tích trị giá nghệ thuật thể phú qua tác phẩm Phú sông Bạch Đằng dưới đây nhằm giúp các em thấy được nghệ thuật rực rỡ của tác giả Trương Hán Siêu. Kế bên ấy, bài văn mẫu này còn giúp các em trau dồi thêm vốn từ phong phú cho bản thân. Mời các em cùng tham khảo nhé! Ngoài ra, để làm phong phú thêm tri thức cho bản thân, các em có thể tham khảo thêm bài giảng Phú sông Bạch Đằng.

1. Lược đồ tóm lược gợi ý

2. Dàn bài cụ thể

a. Mở bài:

– Giới thiệu nói chung về thể phú: Là thể văn cổ của Trung Quốc được nhập khẩu vào Việt Nam từ sớm, tới thời Trần phát triển thành bình thường

– Khái quát địa điểm của tác phẩm: Bạch Đằng Giang phú là đỉnh cao nghệ thuật của thể phú trong văn chương trung đại Việt Nam

b. Thân bài:

* Đặc biệt nghệ thuật của thể phú

– Là 1 thể văn có vần hoặc xen lẫn văn vần và văn xuôi

– Dùng để tả cảnh vật, phong tục, kể sự việc, bàn chuyện đời.

– Bố cục gồm 4 đoạn: đoạn mở, đoạn giảng giải, đoạn bình luận, đoạn kết.

– Phú cổ thể: Không nhất quyết có đối, cuối bài được kết lại bằng thơ.

* Sự trình bày những trị giá nghệ thuật của thể phú qua tác phẩm “Bạch Đằng giang phú.

– Về cấu tứ: Dễ ợt, chặt chẽ theo lối kể chuyện chủ – khách điển hình của thể loại phú.

Ban đầu là lời dẫn chuyện của tác giả để dẫn dắt ta đi theo hành trình du lãm của khách và rốt cục ngừng chân tại sông Bạch Đằng, khách nói về những điều mình quan sát, nghĩ suy về con sông.
Tại đây khách gặp các vị cố lão, được họ kể về những chiến công hiển hách trên dòng Bạch Đằng thuở xưa.
Hai bên cùng chuyện trò và bình luận về những chiến công.

– Bố cục mang đặc biệt điển hình của bài phú cổ thể gồm 4 phần:

Khởi đầu: Xúc cảm của đối tượng Khách trước sông Bạch Đằng
Gicửa ải thích: Những chiến công hiển hách trên sông Bạch Đằng qua lời kể của các cố lão.
Bình luận: Nhận xét, bình chọn của ông cha về những chiến công
Kết: Suy ngẫm về sự hưng phế của non sông.

– Vẻ ngoài câu văn

+ Có sự đan xen nhiều chủng loại, cởi mở giữa lời văn của người dẫn chuyện, lời nói của Khách, lời kể của các cố lão. Khi thì luân phiên lượt lời uyển chuyển, khi lại đan xen lời của các đối tượng.

+ Sử dụng các câu văn xen lẫn văn vần và văn xuôi nhiều chủng loại, sinh động

“Cửu Giang Ngũ Hồ, Tam Ngô, Bách Việt/Nơi có người đi đâu nhưng mà chẳng biết”
“Qua cửa Đại Than ngược bến Đông Triều/Tới sông Bạch Đằng thuyền bơi 1 chiều”….

– Ngôn ngữ:

Ngôn ngữ thiên nhiên ko phô trương sáo rỗng nhưng mà rất chân thực.
Khách mô tả về con sông Bạch Đằng ko bằng những tiếng nói sáo mòn nhưng mà bằng những hình ảnh chi tiết, chân thực để nói về những nét vẽ chi tiết của dòng sông: hùng vĩ, thơ mộng mà hiu quạnh, hoang lạnh
Các cố lão kể về những chiến công mà ko bị gò vào những tiếng nói đao mập búa béo nhưng mà vẫn trình bày được những chiến công hào hùng, oanh liệt
Ngôn ngữ long trọng, gợi sự nghiêm trang

– Xây dựng các hình tượng nghệ thuật lạ mắt

Hình tượng con sông Bạch Đằng vừa mang vẻ đẹp của tự nhiên, tạo vật vừa là chứng nhân của lịch sử.
Hình tượng “khách”: Khách trong thể phú thường mang tính ước lệ khuôn thức, cứng nhắc, mà qua cách xây dựng của Trương Hán Siêu, hình tượng khách hiện lên nhiều chủng loại, sinh động vừa hào phóng, tự do, yêu vẻ đẹp hùng vĩ thơ mộng của đất nước, thương tiếc, xót xa cho cảnh hoang tàn, đổ nát, kiêu hãnh về những chiến công lịch sử, yêu tự nhiên, yêu non sông.
Hình tượng các cố lão: Trọng tình, hiếu khách, yêu và kiêu hãnh thâm thúy về những chiến công của dân tộc, biết bình chọn và nhìn nhận đúng mực về lịch sử

c. Kết bài:

– Khái quát lại những trị giá nghệ thuật của thể phú qua tác phẩm Phú sông Bạch Đằng.

– Khẳng định địa điểm của tác phẩm: Sau Phú sông Bạch Đằng cũng còn nhiều tác phẩm viết theo thể phú khác mà chưa có tác phẩm nào vượt qua được bài phú của Trương Hán Siêu.

3. Bài văn mẫu

Đề bài: Phân tích trị giá nghệ thuật thể phú qua tác phẩm Phú sông Bạch Đằng của tác giả Trương Hán Siêu dưới dạng 1 bài văn ngắn.

GỢI Ý LÀM BÀI

3.1. Bài văn mẫu số 1

Chế Lan Viên đã từng viết: Trăm con sông đều muốn hóa Bạch Đằng, để nhấn mạnh khẳng định ý nghĩa trị giá của sông Bạch Đằng với lịch sử dân tộc. Sông Bạch Đằng đã khơi nguồn cảm hứng sáng tác của biết bao lứa tuổi nhà thơ như: Nguyễn Trãi, Nguyễn Mộng Tuân,… và chẳng thể ko nói đến Trương Hán Siêu với Bạch Đằng giang phú – bài phú mẫu mực về nghệ thuật của thể phú.

Nét nghệ thuật rực rỡ trước nhất là Bài phú sông Bạch Đằng được tuân theo lối cổ thể, điệu phú này thường có lối kết cấu đối đáp: chủ – khách, làm cho câu chuyện thêm phần lôi cuốn, sinh động. Nhân vật khách có thể là sự phân thân của chính tác giả và đối tượng số đông là các cố lão địa phương sống ở ven sông Bạch Đằng nhưng mà đối tượng khách gặp trên đường vãn cảnh, mà đây cũng có thể hiểu đối tượng cố lão chỉ mang thuộc tính hư cấu, là tâm tình tình cảm của tác giả trình bày thành đối tượng trữ tình. Do vậy, dưới bề ngoài hội thoại giữa khách và các cố lão địa phương, bài phú đã trình bày xúc cảm say sưa, những chiêm nghiệm, nghĩ suy về non sông, về dân tộc.

Phần 1 nổi trội là hình tượng đối tượng khách với tư thế thung dung, hào phóng, mang trong mình hoài bão béo lao:

Nơi có người đi, đâu nhưng mà chẳng biết

Đầm Vân Mộng chứa vài trăm trong dạ cũng nhiều,

Nhưng mà tráng chí 4 phương vẫn còn khẩn thiết.

Cái tráng chí 4 phương của tác giả chính là được đi du lãm sơn thủy 4 phương, bởi thế, hàng loạt địa danh trong nước cũng như nước ngoài đã được tác giả liệt kê: Cửu Giang, Ngũ Hồ, Tam Ngô, Bách Việt,… Đặc thù quang cảnh sông Bạch Đằng đã khiến đối tượng khách bùi ngùi, tiếc nuối, đứng lặng giờ lâu trong sự suy tưởng. Trong bối cảnh ấy các vị cố lão hiện ra bằng thái độ đon đả, hiếu khách kể với đối tượng khách biết bao chiến tích oanh liệt, hào hùng trên sông Bạch Đằng: Đây là nơi chiến địa buổi Trùng Hưng nhì thánh bắt Ô Mã/ Cũng là bãi đất xưa, thuở trước Ngô chúa phá Hoằng Thao, với khí thế hào hùng, oanh liệt của quần chúng ta, cuộc chiến diễn ra cực kỳ gay cấn, quyết liệt mà rốt cục thắng lợi đã thuộc về chính nghĩa, hung đồ hết lối, vết nhục còn mãi tới muôn thuở: Tới bây giờ nước sông tuy chảy hoài/ Nhưng mà nhục kẻ thù khôn rửa nổi. Tác phẩm xong xuôi là lời khẳng định vai trò mập béo của con người đối với sự nghiệp dựng nước và giữ nước. Đặc thù 2 câu cuối của tác phẩm: Giặc tan muôn đời thăng bình/ Bởi đâu đất hiểm cốt mình đức cao, khách và các bị cố lão vừa biện luận, vừa khẳng định chân lí giữa địa linh và anh tài thì nhân tố con người là quan trọng nhất. Câu ca xong xuôi bài thơ đã nêu cao vai trò, địa điểm của con người, vừa mang niềm kiêu hãnh dân tộc, vừa trình bày tư tưởng nhân bản cao đẹp. Với lối phú cổ thể, đối đáp khách và các vị cố lão, Trương Hán Siêu đã khiến cho bài phú của mình thêm sinh động, lôi cuốn, làm cho cái nhìn về dòng sông Bạch Đằng lịch sử được bao quát và khách quan hơn trong sự phản ảnh của 2 nhân vật chủ và khách.

Ngoài ra cũng chẳng thể không tính tới sự đóng góp của giọng điệu, tiết tấu đối với sự thành công việc phẩm. Bài phú sử dụng lối văn biền ngẫu với những câu văn dài ngắn, đan xen nhau cực kỳ cởi mở, điều này làm cho bài văn phát triển thành giàu nhịp độ, tiết tấu phát triển thành cởi mở hơn. Trong phần mở màn tác phẩm, nhịp độ thơ nhanh, mà vẫn cực kỳ ăn nhịp vừa diễn đạt được cái hùng tâm tráng trí 4 phương của đối tượng khách lúc đi du lãm sơn thủy 4 phương mà cùng lúc cũng lại thấy được vẻ đẹp nên thơ của quang cảnh. Nhưng ngay đoạn sau ấy giọng thơ trầm xuống, nhịp độ chậm để đứng lặng giờ lâu trước quang cảnh: Sông chìm giáo gãy, gò đầy xương khô/ Buồn vì cảnh thảm, đứng lặng giờ lâu/ Thương nỗi người hùng đâu vắng tá/ Tiếc thay vết tích luống còn lưu. Với đoạn thuật lại chiến công của dân tộc lời thơ cô đọng, hàm súc mà vẫn diễn đạt đầy đủ ko khí cuộc chiến sinh động: Ánh nhật nguyệt chừ phải mờ/ Bầu trời đất chừ sắp đổi.

Ở đây lời văn ko còn ăn nhịp như đoạn thơ trên nhưng mà có sự đan xen những câu văn dài ngắn không giống nhau, diễn đạt được ko khí hào hùng, căng thẳng của trận chiến, cùng lúc trình bày tâm cảnh của tác giả. Đoạn văn kết bài giọng văn phát triển thành trầm lặng, thâm thúy giám định về 3 nguyên do làm nên thắng lợi của dân tộc: địa lợi – đất hiểm; Nhân hòa – thiên tài giữa cuộc điện an; thiên thời – được trời ủng hộ và nhấn mạnh vào nhân tố con người hình thành sự thành công cho trận đánh.

Trương Hán Siêu là 1 người có học thức thông thái, từng giữ nhiều chức phận quan trọng trong triều đình và có nhiều đóng góp béo cho 2 cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông. Những tác phẩm của ông thường biểu lộ tình yêu quê hương, niềm kiêu hãnh dân tộc. “Phú sông Bạch Đằng” là 1 tác phẩm như thế.

3.2. Bài văn mẫu số 2

Nét nghệ thuật rực rỡ trước nhất là Bài phú sông Bạch Đằng được tuân theo lối cổ thể, điệu phú này thường có lối kết cấu đối đáp: chủ – khách, làm cho câu chuyện thêm phần lôi cuốn, sinh động. Nhân vật khách có thể là sự phân thân của chính tác giả và đối tượng số đông là các cố lão địa phương sống ở ven sông Bạch Đằng nhưng mà đối tượng khách gặp trên đường vãn cảnh, mà đây cũng có thể hiểu đối tượng cố lão chỉ mang thuộc tính hư cấu, là tâm tình tình cảm của tác giả trình bày thành đối tượng trữ tình. Do vậy, dưới bề ngoài hội thoại giữa khách và các cố lão địa phương, bài phú đã trình bày xúc cảm say sưa, những chiêm nghiệm, nghĩ suy về non sông, về dân tộc.

Qua bài phú này, Trương Hán Siêu ngợi ca sông Bạch Đằng hùng vĩ, dòng sông lịch sử đã gắn liền với tăm tiếng bao người hùng, với bao chiến công oanh liệt của quần chúng ta trong sự nghiệp chống xâm chiếm. Nhà thơ khẳng định: Sông núi hiểm trở, nhiều thiên tài tuấn kiệt đã hình thành truyền thống quả cảm.

Trương Hán Siêu mô tả dòng sông Bạch Đằng bằng những đường nét, màu sắc gợi cảm. Những ẩn dụ và liên tưởng mới về dòng sông lịch sử hùng vĩ được mô tả qua những cặp câu song quan và tứ tự tuyệt đẹp. Mấy chục 5 sau trận đại thắng trên sông Bạch Đằng(1288) thi sĩ tới thăm dòng sông bi cảm xúc động.

Cái tráng chí 4 phương của tác giả chính là được đi du lãm sơn thủy 4 phương, bởi thế, hàng loạt địa danh trong nước cũng như nước ngoài đã được tác giả liệt kê: Cửu Giang, Ngũ Hồ, Tam Ngô, Bách Việt,… Đặc thù quang cảnh sông Bạch Đằng đã khiến đối tượng khách bùi ngùi, tiếc nuối, đứng lặng giờ lâu trong sự suy tưởng. Trong bối cảnh ấy các vị cố lão hiện ra bằng thái độ đon đả, hiếu khách kể với đối tượng khách biết bao chiến tích oanh liệt, hào hùng trên sông Bạch Đằng: Đây là nơi chiến địa buổi Trùng Hưng nhì thánh bắt Ô Mã/ Cũng là bãi đất xưa, thuở trước Ngô chúa phá Hoằng Thao, với khí thế hào hùng, oanh liệt của quần chúng ta, cuộc chiến diễn ra cực kỳ gay cấn, quyết liệt mà rốt cục thắng lợi đã thuộc về chính nghĩa, hung đồ hết lối, vết nhục còn mãi tới muôn thuở: Tới bây giờ nước sông tuy chảy hoài/ Nhưng mà nhục kẻ thù khôn rửa nổi. Tác phẩm xong xuôi là lời khẳng định vai trò mập béo của con người đối với sự nghiệp dựng nước và giữ nước.

Đặc thù 2 câu cuối của tác phẩm: Giặc tan muôn đời thăng bình/ Bởi đâu đất hiểm cốt mình đức cao, khách và các bị cố lão vừa biện luận, vừa khẳng định chân lí giữa địa linh và anh tài thì nhân tố con người là quan trọng nhất. Câu ca xong xuôi bài thơ đã nêu cao vai trò, địa điểm của con người, vừa mang niềm kiêu hãnh dân tộc, vừa trình bày tư tưởng nhân bản cao đẹp. Với lối phú cổ thể, đối đáp khách và các vị cố lão, Trương Hán Siêu đã khiến cho bài phú của mình thêm sinh động, lôi cuốn, làm cho cái nhìn về dòng sông Bạch Đằng lịch sử được bao quát và khách quan hơn trong sự phản ảnh của 2 nhân vật chủ và khách.

Âm hưởng của những câu văn ko còn là phất phới hào khí, chan chứa tráng chí nữa nhưng mà trầm lại, lắng xuống đầy bâng khuâng. Có nhẽ trước sông Bạch Đằng 1 tâm hồn hào phóng như khách cũng bổi hổi về dĩ vãng oanh liệt của ông cha. Qua hình tượng đối tượng “khách” được tác giả thổi hồn biến thành chân dung cực kỳ sinh động, ta có thể thấy được cái “tôi” của tác giả – 1 hồn thơ hào phóng, trác biệt, 1 kẻ sĩ nặng lòng ưu hoài về lịch sử dân tộc.

Phú sông Bạch Đằng là bài thơ có kết cấu dễ ợt nhưng mà cực kỳ lôi cuốn, bố cục chặt chẽ, lối văn cởi mở lúc hào hùng, sảng khoái lúc trầm lắng, khẩn thiết. Ngôn ngữ sử dụng cởi mở, hình ảnh kì vĩ, hào hùng, mà cũng cực kỳ lắng đọng, gợi cảm. Những nhân tố nghệ thuật liên kết với nội dung đã hình thành sự thành công cho tác phẩm.

—–Mod Ngữ văn biên soạn và tổng hợp—–

Phân tích cảm hứng yêu nước trong Phú sông Bạch Đằng

795

Thuyết minh về bài Phú sông Bạch Đằng

32567

Phân tích hình tượng đối tượng khách trong Phú sông Bạch Đằng của Trương Hán Siêu

17031

Phân tích bài Phú sông Bạch Đằng của Trương Hán Siêu

10838

[rule_2_plain] [rule_3_plain]

#Phân #tích #giá #trị #nghệ #thuật #thể #phú #qua #tác #phẩm #Phú #sông #Bạch #Đằng


  • Du Học Mỹ Âu
  • #Phân #tích #giá #trị #nghệ #thuật #thể #phú #qua #tác #phẩm #Phú #sông #Bạch #Đằng

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button